سرطان دهانه رحم یکی از شایعترین انواع سرطان در میان زنان است که در صورت عدم تشخیص به موقع میتواند عوارض جدی به همراه داشته باشد. خوشبختانه، با پیشرفتهای پزشکی و روشهای غربالگری، امکان شناسایی تغییرات سلولی پیشسرطانی و درمان زود هنگام آنها فراهم شده است. یکی از مهمترین و رایجترین روشهای غربالگری برای این کار، آزمایش پاپ اسمیر است.
این تست ساده و کم تهاجمی میتواند به شناسایی زودهنگام تغییرات غیرطبیعی در سلولهای دهانه رحم کمک کرده و از پیشرفت سرطان جلوگیری کند. در این مقاله سایت فاطمه آبادی، به بررسی کامل تست پاپ اسمیر، شرایط و زمان مناسب برای انجام آن، نحوه انجام آزمایش، نتایج حاصل از آن و همچنین خطرات احتمالی این تست پرداختهایم. با ما همراه باشیم.
تست پاپ اسمیر چیست؟
تست پاپ اسمیر، که به نام آزمایش پاپ نیز شناخته میشود، یک روش غربالگری ساده و مؤثر برای تشخیص زودهنگام سرطان دهانه رحم است. این آزمایش برای شناسایی تغییرات سلولی غیرطبیعی در دهانه رحم انجام میشود که میتوانند منجر به سرطان شوند. تشخیص زودهنگام این تغییرات امکان مداخله سریع و درمان مؤثر را فراهم میکند و در بسیاری از موارد از پیشرفت سرطان جلوگیری میکند.
این آزمایش توسط درمانگر یا متخصص زنان انجام میشود و معمولاً در کمتر از ۱۰ تا ۱۵ دقیقه به پایان میرسد. تست پاپ اسمیر هیچگونه درد جدی ندارد، اما برخی از زنان ممکن است در حین انجام آزمایش احساس ناراحتی یا فشار خفیف کنند. پس از نمونهبرداری، سلولهای جمعآوریشده برای بررسیهای میکروسکوپی به آزمایشگاه ارسال میشوند تا هرگونه تغییر غیرطبیعی در سلولهای دهانه رحم شناسایی شود.
چه کسانی باید تست پاپ اسمیر انجام دهند؟
کلیه زنان از 20 سالگی تا 70 سالگی در صورت داشتن فعالیت جنسی به شرطی که سه سال از شروع رابطه جنسی گذشته باشد، باید تست پاپ اسمیر بدهند. بااینحال، بسته به سن و سابقه پزشکی فرد، دفعات انجام این آزمایش ممکن است متفاوت باشد. دستورالعملهای پزشکی معمولاً توصیه میکنند که:
-
زنان 20 تا 70 سال: در صورت طبیعی بودن نتیجه پاپ اسمیر اولیه، این آزمایش را باید هر 5 سال یکبار تکرار کنند و اگر طی 15 سال هر 3 تست طبیعی بود، هر 10 سال یکبار آزمایش پاپ اسمیر را تکرار کنند.
-
زنان بالای 70 سال: در صورتی که تست ها قبلی طبیعی باشند و هیچ سابقه ی تغییرات غیر طبیعی نداشته باشند، ممکن است نیازی به ادامه آزمایش نداشته باشند.
همچنین، زنانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، مانند افرادی که مبتلا به HIV هستند یا داروهای سرکوبکننده ایمنی مصرف میکنند، ممکن است نیاز به انجام مکررتر این تست داشته باشند. علاوه بر این، کسانی که سابقه خانوادگی سرطان دهانه رحم دارند باید با درمانگر خود درباره دفعات انجام این تست مشورت کنند.
شرایط تست پاپ اسمیر
برای اطمینان از دقت و صحت نتایج تست پاپ اسمیر، لازم است که شرایط خاصی را پیش از انجام آزمایش رعایت کنید. این شرایط شامل موارد زیر است:
- پرهیز از رابطه جنسی: حداقل ۲۴ تا ۴۸ ساعت قبل از انجام آزمایش از داشتن رابطه جنسی خودداری کنید؛ زیرا مایعات منی یا روانکنندهها ممکن است نتیجه آزمایش را تحت تأثیر قرار دهند.
- عدم استفاده از محصولات واژینال: دو روز قبل از آزمایش از مصرف دوشهای واژینال، کرمهای واژینال، اسپرمکشها و سایر محصولات مشابه خودداری کنید.
- اجتناب از انجام تست در دوران قاعدگی: بهترین زمان برای انجام تست پاپ اسمیر چند روز پس از پایان قاعدگی است، زیرا خون موجود در واژن میتواند بر نتیجه آزمایش تأثیر بگذارد و احتمال به دست آمدن نتایج نادرست را افزایش دهد.
بهترین زمان تست پاپ اسمیر
زمانبندی مناسب برای انجام تست پاپ اسمیر تأثیر زیادی بر صحت و دقت نتایج دارد. توصیه میشود که این آزمایش:
- بهترین زمان انجام تست پاپ اسمیر، 5 تا 7 روز پس از پایان قاعدگی است، تا نمونه بدون آلودگی به خون جمع آوری شود. زیرا در این زمان سلول های دهانه رحم در وضعیت طبیعی خود قرار دارند و نتیجه آزمایش دقیق تر خواهد بود.
- بهتر است تست را در زمانهایی انجام دهید که از نظر جسمی و روانی در شرایط خوبی باشید و دچار استرس یا بیماری نباشید، زیرا این عوامل میتوانند بر نتایج تأثیر بگذارند.
آمادگی های قبل از تست پاپ اسمیر
اگر هر داروئی منجمله، قرص جلوگیری از بارداری خوراکی مصرف میکنید، سابقه تست پاپ اسمیر غر طبیعی داشتهاید و یا امکان بارداری دارید حتما قبل از انجام تست به ماما اطلاع دهید. همچنین از انجام موارد زیر حداقل از 2 روز قبل از تست پاپ اسمیر خودداری کنید:
- دوش واژینال (شستشو واژن)
- ارتباط جنسی
- حمام گرفتن
- استفاده از کرم واژینال از یک هفته قبل
در حین پریودی، از انجام تست پاپ اسمیر خودداری کنید چراکه وجود خون، روی صحت نتیجه تست تاثیر میگذارد. اما اگر دارای خونریزی غیر طبیعی رحمی هستید، پزشک شما ممکن است انجام این تست را در حین خونریزی انجام دهد.
نحوه انجام تست پاپ اسمیر
آزمایش پاپ اسمیر فرآیندی سریع و نسبتاً ساده است که معمولا در مطب فرد درمانگر یا کلینیک زنان انجام میشود. مراحل این تست شامل موارد زیر است:
- آمادهسازی بیمار: درمانگر از بیمار میخواهد که روی تخت معاینه دراز بکشد و پاهای خود را روی رکابهای مخصوص قرار دهد.
- استفاده از اسپکولوم: درمانگر وسیلهای به نام اسپکولوم را وارد واژن میکند تا دیوارههای آن را از هم جدا کرده و دسترسی به دهانه رحم را آسان کند.
- جمعآوری نمونه سلولی: درمانگر با استفاده از یک برس نرم یا کاردک مخصوص، سلولهایی از سطح دهانه رحم جمعآوری میکند.
- ارسال نمونه به آزمایشگاه: نمونه جمعآوری شده در یک ظرف مخصوص قرار داده شده و برای بررسیهای بیشتر به آزمایشگاه فرستاده میشود.
سن مناسب برای تست پاپ اسمیر
به طور کلی، زنان باید از سن ۲۱ سالگی انجام تست پاپ اسمیر را آغاز کنند؛ زیرا در این سن احتمال بروز تغییرات سلولی در دهانه رحم افزایش مییابد. انجام این آزمایش برای زنان زیر ۲۱ سال توصیه نمیشود، حتی اگر از نظر جنسی فعال باشند؛ زیرا احتمال تغییرات پیشسرطانی در این گروه سنی بسیار پایین است و تستهای مکرر ممکن است منجر به درمانهای غیرضروری شود.
پس از ۶۵ سالگی، در صورتی که نتایج چندین آزمایش قبلی طبیعی بوده و فرد در معرض خطر بالای سرطان دهانه رحم نباشد، ممکن است نیازی به ادامه تست وجود نداشته باشد. با این حال، زنانی که سابقه نتایج غیرطبیعی در تستهای قبلی داشتهاند یا در معرض عوامل خطر زا مانند سابقه خانوادگی سرطان دهانه رحم هستند، باید با درمانگر خود درباره نیاز به ادامه آزمایشها مشورت کنند.
خطرات تست پاپ اسمیر
تست پاپ اسمیر به طور کلی یک روش ایمن و بدون خطر است، اما برخی از افراد ممکن است عوارض جزئی را تجربه کنند، از جمله:
- لکهبینی یا خونریزی خفیف: که معمولاً ظرف یک تا دو روز برطرف میشود.
- ناراحتی یا درد خفیف در ناحیه لگن: که ممکن است برای مدت کوتاهی پس از آزمایش احساس شود.
جمعبندی
انجام تست پاپ اسمیر به صورت منظم و در زمان مناسب، همراه با رعایت شرایط توصیه شده، میتواند نقش مهمی در تشخیص زود هنگام تغییرات سلولی غیرطبیعی داشته باشد. این آزمایش ساده و کم تهاجمی به درمانگران امکان میدهد تا مشکلات بالقوه را در مراحل اولیه شناسایی کرده و اقدامات لازم را برای جلوگیری از پیشرفت سرطان دهانه رحم انجام دهند.
با توجه به اهمیت این تست در حفظ سلامت زنان، توصیه میشود که هر فرد مطابق با برنامههای پزشکی توصیه شده، نسبت به انجام این آزمایش اقدام کند و در صورت مشاهده نتایج غیرطبیعی، پیگیریهای لازم را انجام دهد. آگاهی و اقدام به موقع میتواند تأثیر قابل توجهی در کاهش خطرات مرتبط با بیماریهای دهانه رحم داشته باشد.